AP Physics C: Mechanics (AP Fizik C: Mekanik) Konuları ve Sınav Formatı

AP Physics C:Mechanics Sınavının Konuları

            AP Physics C: Mechanics sınavındaki konulara göre sorulan soruların ağırlığı yüzdesel olarak Şekil-1 de gösterilmiştir. En çok Kuvvet ve Öteleme Dinamiği konularından soru sorulmaktadır. Her 4 sorudan 1 tanesi bu konudan gelmektedir. Daha sonrasında en çok soru çıkan konu ise İş, Enerji ve Güç konusudur. Sınavda ortalama her 5 sorudan 1 tanesi bu konudan sorulmaktadır. Doğrusal Momentum konusunun sınavdaki ağırlığı ise yaklaşık %15 'tir.  Kinematik (Hareket),Moment ve Dönme Dinamiği ve Salınımlar ve Dönme Sistemlerinin Enerjisi ve Momentumu konularından ise her 8 sorudan bu konuların her bir için ortalama 1 tane soru AP Physics C: Mechanics sınavında çıkmaktadır.

            Bu sınavın kapsadığı konular ulusal sistemdeki eğitim sisteminde öğrencilerin belirli bir alt yapı ve bilgi birikimi oluşturarak geldiği konulardır. İyi üniversitelerde 1. sınıfta özellikle Temel Bilimler ve Mühendislik alanlarında verilen Mekanik konusundaki Fizik dersinin sınavları AP Physics C: Mechanics sınavına eşdeğerdir. AP Physics 1 sınavındaki konular ile aynı konuları içermesine rağmen sorular ve bu soruların çözümleri için uygulanacak yöntemler farklılık göstermektedir. AP Physics C: Mechanics sınavında soruların çözümü için Türev, integral bilgisine ve uygulamalarına sıklıkla başvurulmaktadır.

Lisede bu sınava girmeyi düşünen öğrencilerin matematiksel olarak temel geometri, trigonometri ve cebir bilgisine sahip olması ve grafik çizebilmesi ve yorumlayabilme yeteneğine sahip olması şarttır. Bu sınavdaki soruların çözümü için İleri Matematik bilgisine ihtiyaç duyulmaktadır ve AP Calculus sınavının Türev ve İntegral konularına öğrencilerin hakim olması gerekmektedir. AP Physics 1 sınavına daha önce girmiş ve başarılı olmuş bir öğrencinin AP Physics C: Mechanics sınavına girmesi durumunda başarılı olma ihtimali yüksektir.

Bu sınavın zor olmasının temel nedeni soruların çözümü için uygulanması gereken yöntemlerdir. Laboratuvar ortamında yapılan deneylerle ilgili sorular AP Physics 1 sınavındaki kadar yoğun olmasa da sorulmaktadır.

 AP Physics C:Mechanics Sınavının İçeriği ve Bölümleri

Sınavda öğrencilerin sahip oldukları bilgi ve kabiliyetlere göre sınavda ne kadar başarılı olabilecekleri şu şekilde özetlenebilir. Fiziksel durumları ve sistemleri, veriler ile diyagram, tablo ve grafik oluşturarak, birim ve ölçeklere dikkat ederek ve belirterek doğru bir şekilde gösterebilme yeteneğine sahip öğrencilerin sınavdaki soruların %20 'si ile %35 arasındaki soruları cevaplayabilme şansı yüksektir.

Fiziksel niceliklerin ve miktarlarının mantıklı ve doğru matematiksel bir yol izleyerek gösterilebilme; doğru hesaplamalar yaparak bilinen niceliklerden bilinmeyeni elde etme, iki veya daha fazla niceliği farklı durumlarda, konumlarda veya zamanlarda karşılaştırabilme, değerleri bilinen değişkenlerin formüllerini veya denklemlerini kullanarak bilinmeyen fiziksel değişkenin değerini elde etme yeteneğine sahip öğrenciler sınavda çıkan soruların %30 ‘u ile %40 arasındaki kısmını cevaplayabilecek durumdadır.

Bilimsel bir problemi çözmek için uygun olan deneysel prosedürü oluşturma, bir iddia da bulunmak için bir model, kural veya ilişkiyi kullanma ve ortaya attığı iddiayı deneysel veriler ve fiziksel kurallar ile bilimsel olarak ispatlayabilme konusunda bilgiye sahip olan öğrenciler sınavdaki soruların %35 i ile %45 arasındaki soruları cevaplayabilecek durumdadır.

Cetvel kullanımının serbest olduğu AP Physics C: Mechanics sınavında öğrenciler College Board tarafından izin verilen iki adet Grafik ya da Bilimsel Hesap Makinesi getirebilir. Ayrıca sınavın sorularının olacağı ve MCQ sorularının cevaplarının girileceği Bluebook uygulamasının içinde dijital Desmos hesap makinesi bulunmaktadır ve öğrenciler isterlerse bu dijital hesap makinesini kullanabilirler. Bu nedenle öğrencilerin sınava hesap makinesi getirip getirmemeleri kendi tercihlerine bağlıdır. Öğrencilere daha önceki yıllarda verilen ve sınav sırasında kullanabileceği Denklem ve Formül Kağıdı gibi Referans Materyaller Bluebook uygulamasında vardır ve basılı olarak okulların öğrenciye vermeye izni yoktur.

Çoktan Seçmeli Sorular (MCQ)

AP Physics C:Mechanics sınavı, iki genel bölümden oluşmaktadır. Bu bölümlerden ilki Çoktan Seçmeli Soruların (MCQ) olduğu bölümdür. 2025 yılında uygulanacak sınavda bu bölümde önemli değişikler olmuştur. 2025 yılı öncesindeki sınavlarda 35 adet 5 şıklı soru sorulmaktaydı ve verilen süre 45 dakika idi. College Board bu bölümde kolaylığa gitti. 2025 yılındaki sınavda 4 şıklı 40 soru sorulmaya başlandı ve bu soruların çözümü için çok daha uzun bir süre, 80 dakika verilmeye başlandı. 2026 yılında ise bu bölümdeki soru sayısı 40 an 42 ye ve verilen süre 80 dakikadan 85 dakikaya çıkarıldı. Bu bölümün bütün sınav üzerindeki not ağırlığı ise %50 idi ve bu oranda bir değişiklik söz konusu olmadı. 2027 yılında yapılacak sınavda bu bölümün öğrencinin alacağı puan üzerindeki etkisi yine %50 olacaktır. 40 soru, 90 puanlık notun 45 'ini oluşturmaktadır ve her bir sorunun puanı 1,071 'tir. Öğrenci çoktan seçmeli soruları (MCQ) dijital ortamda görecek ve cevaplarını da dijital ortama girecektir. (Ayrıntılı biligi için AP Sınavlarının Tarzı Hakkında Bilgiler)

Ucu Açık Sorular (FRQ)

College Board, bu bölümü Ucu Açık Soruları(FRQ) cevaplamak için verilen sürelerde ciddi bir artışa gitmiştir. Daha öncesinde öğrencilere 3 soruyu cevaplamak için 45 dakika veriliyorken 2025 yılı itibariyle 4 soru için 100 dakika verilmekteydi. 2026 yılındaki sınavla birlikte bu süre 95 dakikaya düşürüldü. Sınavın puanlamasında %50 etkiye sahip bu bölümdeki soru tipleri AP Physics 1, AP Physics 2 ve AP Physics C: Electricity and Magnetism sınavındaki sorularla aynı becerileri farklı soru tipleri ve yöntemlerle sorgulamaktadır. Bu sorular hakkındaki bilgiler şu şekilde özetlenebilir.

            AP Physics C: Mechanics sınavının ikinci bölümünü Ucu Açık Sorular (FRQ) oluşturmaktadır. 2025 yılı itibari ile (Ucu Açık Sorular) FRQ sayısı toplam 4’e çıkmıştır. Daha öncesinde 3 adet (Ucu Açık Sorular) FRQ sorulmakta idi. “Matematiksel Rutin” , “Gösterimler Arasında Dönüşüm” , “Deney Düzeneği Kurma ve Analiz Etme” ve“ Nitel/Nicel Dönüşüm” soru tiplerinden her birinden birer tane 2025 yılından itibaren AP Physics C:Mechanics sınavındaki FRQ bölümünde sorulmaya başlandı. Öğrenciler bu soruları, dijital ortamda Bluebook uygulamasında görecek ve cevapları College Board’un hazırladığı ve öğrencinin sınava gireceği okulda öğrenciye verilecek olan Ucu Açık Cevap Kitapçığına kalemle yazacaktır. (AP Physics C:Mechanics Ucu Açık Açık Cevap Kitapçığı Örneği için https://apcentral.collegeboard.org/media/pdf/ap-physics-c-mechanics-hybrid-sample-free-response-booklet.pdf  )

Free-Body Diagram’ı, Hız-zaman, Konum-zaman grafikleri çizdirmenin kullanıldığı ve öğrencinin bir problem için sunduğu iddiayı doğru fizik formülleri ve bilimsel yorumlama ile çözmesini gerektiren bir soru tipi (Matematiksel Rutin) sorulmaktadır. Bu soru tipi için College Board’un önerdiği süre 20 ile 25 dakika arasıdır ve bu sorunun puanı, bu bölümün (FRQ) %25 'ini ve tüm sınavın %12,5 'ini içermektedir.

Öğrencinin farklı fiziksel özelliklere sahip durumlar arasında ilişki kurma ve bunu görsel olarak gösterebilmesinin ve bu durumla ilgili denklem üretmesinin ve ilgili grafikleri çizebilmesinin ve bu gösterimleri ispatlamak için doğru bir şekilde kullanmasının gerektiği soru tipi ise Gösterimler Arasında Dönüşüm soru tipi başlığı altında toplanmıştır ve her sınavdaki 4 sorudan 1 ‘i bu soru tipidir. Bu soru tipi için önerilen süre 20 ile 25 dakika arasıdır ve bu sorunun puanı, bu bölümün (FRQ) %30 ‘unu ve tüm sınavın %15 ‘ini içermektedir.

Öğrencilerin sorulan soruya doğru cevabı verebilmek için uygun veri analizi yöntemini kullanıp bilimsel şekilde AP Physics 1 sınavının içeriğinde belirlenen araç ve ekipmanlarla deney düzeneği hazırlama konusundaki yeteneğinin sorgulandığı Deney Düzeneği Kurma ve Analiz Etme konusunda 1 soru sorulmaktadır. Bu soru başından sonuna deney düzeneği hazırlama ve laboratuvarda elde edilen verileri analiz etme ile ilgilidir. Bu sorunun cevaplanması içinde önerilen süre 20 ile 25 dakika arasındadır ve puanı bu bölümün (FRQ) %25 'ini ve tüm sınavın %12,5 'ini içermektedir.

            2025 yılında AP Physics 1 sınavının FRQ bölümünde sorulacak 4. soru tipi ise Nitel/Nicel Dönüşüm sorusudur. Bu soruyu doğru cevaplayabilmek için öğrenci, fiziksel bir problem hakkında sözel ve matematiksel ispat ve yorumlama ile uygun fizikkanunları ve matematiksel denklemleri kullanarak bir çözüm önerisi iddia etme ve bu iddiasını ispatlama kabiliyetine ve bilgi birikimine sahip olmalıdır. Bunu yapabilmesi için önerilen süre 15 ile 20 dakika arasındadır ve bu sorunun puanı bu bölümün (FRQ) %20 sini ve tüm sınavın %10 'unu içermektedir (Tablo-1)