AP Sınavları Nasıl Puanlanır? AP Puan Sistemi

AP sınavlarının büyük çoğunluğu genel olarak iki kısımdan oluşmaktadır. Bu bölümlerden ilki çoktan seçmeli sorular (MCQ), ikinci bölüm ise ucu açık sorular (FRQ)dır. Özellikle AP’nin Matematik ve Fen sınavlarında bu bölümlerde kendi içerisinde hesap makinesi kullanımına izin verilen ve verilmeyen olarak ikiye ayrılmıştır.

MCQ’da doğrular yanlışları götürmemektedir. Bu nedenle soruları boş bırakmamak gerekir. FRQ bölümündeki sorular ise öğrencilerin yorumlayacağı, çözeceği ve cevaplayacağı sorulardır. Öğrenciler, yüksek puan alabilmek için bunları belirli bir mantık, düzen ve sırayla anlaşılır ve okunur şekilde yazmalıdırlar.

Multiple Choice Questions (MCQs) olarak adlandırılan çoktan seçmeli bölümün cevapları otomatik olarak sistem tarafından kontrol edilmektedir. Free Response Questions (FRQs) olarak adlandırılan ucu açık sorulara öğrencilerin verdiği cevaplar tecrübeli AP Öğretmenlerinden seçilen AP Okuyucuları (AP Reader) tarafından okunmaktadır. Bu iki kısım sınavdan sınava değişiklik gösteren yüzdelere göre ağırlıklı ortalaması alınarak öğrencilerin aldıkları nihai puan College Board tarafından hesaplanmaktadır. Daha sonrasında ise belirlenen üniversite hocaları ve AP öğretmenleri tarafından o yıl hazırlanan sınavın zorluğuna göre hangi puan aralığının hangi nota karşılık geldiği belirlenmektedir. Genel olarak üniversitelerde yapılan sınavlar iki şekilde puanlandırılmaktadır. Bunlardan ilki katalog olarak adlandırılan değişken olmayan sabit puan aralıklarının belli notlara karşılık geldiği sınavdır. Örneğin, 100 üzerinden 60 altında puan alanlar “F”(başarısız); 60 ile 70 arasında alanlar “D”, 70 ile 80 arasında alanlar “C”, 80 ile 90 arasında alanlar “B”,90 üstü not alanlar ise “A” almaktadır. F in karşılık geldiği puan 0, “D” nin 1,”C” nin 2, “B” nin 3 ve nın ise karşılık geldiği puan 4 tür. 4 lük not sistemini kullanan üniversitelerde harflerin karşılığı bu şekildedir. Bir diğer yöntem ise Çan Eğrisi yöntemidir. Bu yöntemde ise öğrencilerin aldıkları puanlar kendi aralarında karşılaştırılır ve belirli yüzdelik dilimlere göre öğrencilerin aldıkları harf notları belirlenir. Hangi yüzdelik dilimin hangi harfe karşılık geleceğini ise sınavı yapan kurum yada eğitmen karar verir.

Örnek vermek gerekirse 100 öğrencinin girdiği bir sınavda öğrencilerin aldıkları puanlar küçükten büyüğe doğru sıralandıktan sonra kaçıncı öğrencinin hangi harfi alacağına kurum ya da eğitmen karar verir. Örneğin %20 (20. Öğrenci) lik dilimdeki öğrencinin aldığı puanın altında kalan puanlar “F”, %20 ile %40 arasındaki dilimdekiler “D”, %40 ile %60 “C”, %60 ile %80 arası “B” ve %80 ve üzerindeki dilim ise “A” olarak kurum ya da eğitmen tarafından belirlendikten sonra öğrencilerin alacakları harf notları ortaya çıkar. Bir örnekle açıklamak gerekirse, 20. Öğrencinin puanı 100 üzerinden 32, 40. Öğrencinin 50, 60. Öğrencinin 68, 80. Öğrencinin ise 85 ise 74 puan alan bir öğrenci sınavdan “B” harf notu olacaktır. College Board’un AP sınavları için uyguladığı puanlandırma yöntemi ikinci yönteme (Çan eğrisi) daha çok benzemektedir. Fakat, AP 4lük değil 5lik puan sistemi kullanmaktadır (Yani öğrencilerin AP sınavlarından alabilecekleri puanlar 1,2,3,4 ve 5 tir).

En önemli fark ise, öğrenciler daha sınava girmeden önce, böyle bir sınav üniversite de yapılacak olsa, üniversite de eğitim gören öğrencilerin alabilecekleri puanlar tahmin edilmekte ve sınavın öncesinde kaç puanın 5 üzerinden kaça karşılık geleceği belirlenmektedir. Bu nedenle, AP sınavlarında 5 alan (veya diğer notları) öğrencilerin yüzdeleri sınavdan sınava değişmektedir. Bu nedenle, AP Human Geography gibi kolay bir sınavdan 5 alma oranı %20 nin altında (Bu sınavın yapıldığı yıldan bu yana yapılan sınavların büyük çoğunluğunda yaşanan bir durumdur. 2024 yılında bu oran %17.90 dır) iken AP Calculus BC gibi AP sınavlarının en zorlarından birisi olan sınavda 5 alma oranı %40 ın üstünde çıkmaktadır (Yine aynı şekilde, bu durum büyük çoğunlukla bu sınavın yapıldığı yıldan bu yana yaşanan bir durumdur. 2024 yılında bu oran %47.70 dır).

Konun daha anlaşılır bir hale gelmesi için AP Calculus AB sınavının 2024 yılındaki durumunu inceleyebiliriz. Tablo 4’de, hangi puanın hangi nota karşılık geldiği gözükmektedir. AP Calculus sınavları 108 puan üzerinden hesaplanmaktadır. Bu puanın yarısı (54 ü) MCQ dan gelmektedir. 45 sorunun sorulduğu bu bölümdeki her bir sorunun puanı 1.2 dir. Geri kalan 54 puan ise FRQ bölümünden gelmektedir. 6 sorunun olduğu bu bölümdeki her bir soru 9 puandır. Tablo-4’de 2019 ve 2022 yılındaki AP Calculus AB sınavlarında öğrencilerin 108 üzerinden aldıkları puanlara karşılık gelen notlar bulunmaktadır. Örnek olarak açıklamak gerekirse, 2019 yılında Çoktan seçmeli soruların 25 ini doğru yapmış bir öğrenci 54 puanlık bu kısımdan 30 puan almıştır. Yine 2019 yılındaki ucu açık soruların AP Okuyucuları (Reader) tarafından değerlendirilmesi sonucunda 25 almış bir öğrenci toplamda 108 üzerinden 55 almış ise bu öğrencinin 2019 yılındaki notu 4 tür. Eğer aynı puanı (108 üzerinden toplamda 55) 2022 yılında almışsa bu sefer öğrencinin alabileceği not 3 tür.